Uzmanlara göre, Türkiye’deki konut piyasasında fiyatların düşüş eğilimi göstermesi, kira maliyetlerinden etkilenen kesimlerin yaşam standartlarını da iyileştirecek. Ancak, bu durumun kesin etkileri geri dönüş sürecinin kapsamına ve hızına bağlı olacak gibi görünüyor.
İstanbul Ticaret Odası (İTO) Gayrimenkul Hizmetleri Meslek Komitesi Başkanı Hakan Akdoğan’a göre, Suriyelilerin geri dönüşü, özellikle kira fiyatlarında düşüş sağlayarak piyasaya olumlu bir etki yapabilir. Akdoğan, dönüşlerin hem kiralık hem de satılık konut fiyatlarını olumlu yönde etkileyebileceğini ifade etti.
Akdoğan, “Özellikle kiralık konut tarafında arz-talep dengesinin bozuk olması fiyatları artırıyordu. Talebin yüksek olması fiyatlara ciddi şekilde olumsuz yansımış ve kiraları artırmıştı. Kiralık arzımız az ancak talep çok canlı ve sürekli artıyor. Bu da fiyatları artırıyor ve ev sahiplerinin elini güçlendiriyor, şartları da kiracı açısından ağırlaştırıyor” ifadelerinde bulundu.
Suriyelilerin boşaltacağı evler sayesinde kiralık konut sayısında artış olacağını dile getiren Akdoğan, "Boşalan evlerin hızlı şekilde kiraya verilmesi için mülk sahipleri ağır şartlar sunamayacaktır diye düşünüyorum. Suriyeli göçmenler belirli bölgelerde yoğunlaşıyordu. Özellikle o bölgelerde kira fiyatlarının normalleşeceğini ve bir süre stabil kalacağını düşünüyoruz. Ancak bu durum her yer için geçerli olmayacaktır. Özellikle Suriyelilerin yoğun yaşadığı bölgelerde olacaktır. Eve ulaşma ve ev kiralama biraz daha kolaylaşacaktır” dedi.
İŞ GÜCÜ TARTIŞMASI DEVAM EDİYOR
Suriyelilerin geri dönüşü, iş gücü piyasasında da farklı değerlendirmelere neden oldu. Türkiye’de kayıtlı yaklaşık 1 milyon Suriyeli işçi bulunuyor ve bu işçilerin önemli bir bölümü emek yoğun sektörlerde çalışıyor. İş dünyasından bazı temsilciler, bu dönüşlerin iş gücünde bir kayıp yaratmayacağını, Türkiye’nin mevcut iş gücüyle bu açığı kapatabileceğini savunuyor. Ayrıca, kayıt dışı ekonominin azalacağı ve iş gücüne katılım oranlarının artacağı da ifade ediliyor.
Türkiye Esnaf ve Sanatkârlar Konfederasyonu (TESK) Başkanı Bendevi Palandöken, Suriyelilerin özellikle vasıfsız iş gücü ihtiyacını karşılamada önemli bir rol oynadığını söyledi. Palandöken, kalifiye Suriyelilerin büyük kısmının Avrupa’ya gittiğini, Türkiye’de kalanların ise daha çok niteliksiz işlerde çalıştığını belirtti. Geri dönüşlerin büyük ölçüde kadınlar ve çocuklar arasında gerçekleşebileceğini, ancak Türkiye’nin kendi iş gücüyle bu süreci yönetebileceğini ifade etti.